Mover xin chia sẻ cho các bạn kinh nghiệm quá trình nuôi con song ngữ Anh – Việt của một người mẹ trong quá trình đất nước hội nhập hiện nay. Mọi người cùng Mover tìm hiểu nhé!

Điều kiện quỹ thời gian để nuôi con song ngữ:

Mẹ bỉm fulltime với con từ bầu 3 tháng đến lúc con 16 tháng (Gon 16 tháng bắt đầu đi nhà trẻ)

Xuất phát điểm của mẹ: Giáo viên tiếng Anh cấp 3, ngữ âm và giao tiếp tương đối ổn, ngữ pháp ổn, có kinh nghiệm dạy phonics và tiếng Anh trẻ em, trợ giảng ILA các lớp kids (young learners). Có chị gái cũng đã dạy con song ngữ tiếng Anh nên cũng có kinh nghiệm thấy cháu gái mình tiếp nhận ngôn ngữ như nào, bỏ qua được việc nghi ngờ sự tiếp nhận của trẻ hay gì gì đó, cứ quyết định làm thôi.

Nguyên tắc chuẩn bị trong việc nuôi dạy con song ngữ :gối đầu, đi trước con một bước. (Bầu thì tìm hiểu bầu và giai đoạn sinh nở + sau sinh, sinh thì tìm hiểu giai đoạn chăm con + ăn dặm… con 1years thì tìm hiểu con 2years) Luôn cố gắng tìm hiểu bằng tiếng Anh để biết về các ngôn ngữ và thuật ngữ chuyên ngành.

Quá trình cung cấp tiếng anh cho Gon:

Khi mang bầu:

hát và đọc truyện. Hồi đầu tiên mang bầu Gon cứ mong là bầu con gái nên mình đọc “Alice in wonderland” suốt rồi hát mấy bài bánh bèo bánh đúc từa lưa (You are my sunshine, safe and sound…) Trước khi đi ngủ thì cứ làm cái routine trò chuyện – đọc sách – hát hò với bụng bầu vậy á. Coi như lúc bầu thì là phương pháp theo thời gian và địa điểm (time and place context). Nhưng mà mình nghĩ khi mà mình đọc sách hoặc xem phim bằng tiếng Anh thì mơ hồ chung cũng tác động  (Mình chưa tìm hiểu vụ này nhưng mà siêu liên tưởng thì thấy cũng hợp lý)

Từ khi sinh đến 6 tháng tuổi:

Bắt đầu lải nhải với Gon bằng tiếng Anh trong thời gian thức của con (OPOL – one person one language). Mình rèn con theo EASY nên cũng vẫn còn thời gian rảnh nhiều, cứ cắm đầu mày mò kiến thức chăm con và các ngôn ngữ để dạy con bằng tiếng Anh vậy á. Mình chủ động tìm kiếm thông tin tiếng Anh (Youtube, Quora, Instagram…) Giới thiệu đồ chơi và sách cho Gon tương tác.

Giai đoạn này dùng toys, boardbook với Quiet book (sách vải) là chủ yếu để tăng tương tác và các kích thích cho con. Mình giới thiệu với con mọi thứ xung quanh. Kể về routine trình tự một ngày của con, bộ phận cơ thể của con, con mèo con chó con chim, các món ăn dặm… Giai đoạn này mình vẫn nói tiếng Việt với con thỉnh thoảng, do con chưa nói lại với mình, cái thấy cũng hơi ngại ngại, và quê quê.

10 tháng tuổi

Gon ngồi cứng, bò cứng, chỉ boardbook là đã nhận diện được con vật, đồ vật, các vật dụng trong nhà cũng đã nhớ, nghe và làm được các hành động đơn giản như clap your hands, shake your head, click your tongue, wink wink your eyes… Ba nói tiếng Việt chủ yếu, ba cũng thỉnh thoảng nói tiếng Anh mấy câu đơn giản, hoặc mix vô nói. Nên nói chung thì Gon tiếp xúc tiếng Việt cũng không nhiều lắm. Vẫn luôn giữ routine trình tự ngủ là tắm, đọc sách, đi ngủ.

14 tháng tuổi:

từ đầu tiên của Gon là bubble. Sau đó là xe, ba, hoa. Vì hàng xóm rồi bà ngoại và mọi người xung quanh nói tiếng Việt  mỗi lần Gon phát âm là còn lặp lại nữa nên Gon bật âm rất dễ. Đặc thù tiếng Việt là đơn âm nữa nên con chạy đà học theo rất nhanh. Mình: không bảo là con sai. Cứ luôn nói lại bằng tiếng Anh. Con nói thêm các từ: bus, fish, gà… nói chung là giai đoạn này từ đơn âm tiết thôi, mình cứ vẫn luôn nói tiếng Anh với con suốt thời gian thức, ba thì tiếng Việt. (OPOL)

16 tháng tuổi:

Gon đi nhà trẻ. Tiếp xúc với tiếng Việt nhiều hơn, cô dạy “Gà” về mẹ gọi là chicken nhưng vẫn hiểu. Con nghe hiểu tiếng Anh những gì mà con được mẹ cung cấp, con cũng nghe hiểu tiếng Việt những gì mà môi trường bên ngoài cung cấp. Mẹ vẫn luôn duy trì nói tiếng Anh. Vậy có thể thấy, vốn từ vựng của con được nhân đôi lên từ 2 nguồn ngôn ngữ.

Từ 20 tháng tuổi đến nay:

Bắt đầu ghép các cụm, câu đơn giản để nói, có code switching và mixing. Con biết trật từ tính từ: a big blue cá, mẹ mẹ help bé bé downstairs, open door (lướt qua các mạo từ, vì những từ này khi mẹ phát âm nhanh cũng sẽ nghe ko rõ, bé bắt keyword và dùng keyword tạo câu). Hiện giờ thì nói tá lả từa lưa rồi. Ngủ thì thôi chứ mở mắt ra là nói, nói mà mẹ không hiểu thì cứ nói hoài, rồi tức khóc giãy đành đạch nữa (terrible two – khủng hoảng lên 2).Thuộc các bài hát: the wheels on the bus, go away, rain rain go away, twinkle little star… Kiểu mẹ hát thì đớp tiếng cuối theo mẹ vậy á, mà cũng ngâm nga và có giai điệu. Đọc sách chỉ trỏ và miêu tả những gì bạn biết, thích được khen.

Nói chung là mình thấy Gon phát triển theo như trẻ bình thường, chỉ có điều ngôn ngữ chủ đạo mà Gon chọn là tiếng Anh vì mẹ nói tiếng Anh với con nhiều, con vẫn nghe hiểu TV tốt, học tiếng Việt từ các nguồn khác ngoài mẹ: gia đình, bạn bè, hàng xóm. Mình thường xuyên cho Gon xem các kênh youtube sử dụng ngôn ngữ là tiếng Anh và cảm thấy việc này mang lại rất nhiều lợi ích: Gon có thể bắt chước ngữ điệu chuẩn, Gon biết nhiều từ mới hơn , …
20 Kênh Youtube dạy Tiếng Anh miễn phí cho trẻ em

Kinh nghiệm bản thân về nuôi con song ngữ:

• Nói với con nhiều. Lặp đi lặp lại ngôn ngữ. Trẻ con tới tầm 10m-12m mới bắt đầu nói, vậy thời gian trước đó con làm gì? Con nghe. Con chỉ nghe thôi.

• Khi con phát âm được rồi, thì lặp lại lời con nói, và mở rộng thêm ra. Ví dụ: con bảo: xe, mẹ: oh, a red car is driving on the road… kiểu vậy.

• Tả chi tiết hết mức có thể.

• Nói chậm. Chắc chắn con phải nghe được thì con mới lặp lại theo được.

• Tìm kiếm các nguồn ngôn ngữ bản địa nhất có thể. Mình sợ nhất là nói sai và nói không chính xác, không như bản địa. Nên mình luôn nghi ngờ bản thân í. Cái nào không chắc là note ngay vào điện thoại để về tra lại. (cách tìm thông tin mình hẹn post khác). Tuy nhiên kiểu gì cũng không thể như bản địa 100% được, nhưng vẫn quan trọng là con được trải nghiệm, được có quá trình xử lý ngôn ngữ một cách tự nhiên và nhanh nhất, không theo một khuôn khổ gì.

• Đọc sách và tương tác với con. Đọc sách để cho bản thân mình cũng được học ngôn ngữ bản địa. Cần rèn được tính nhạy khi gặp được ngôn ngữ mới, có tính ứng dụng cao. Đọc sách đơn giản cho con để mình cũng có ngôn ngữ đơn giản và nói với con. Đọc sách để biết chủ đề nói chuyện với con. Ví dụ: Gon thích xe cực í. Tất cả thể loại xe. Thế là mình biết được thêm về các loại xe công trình, các bộ phận của máy bay, bộ phận của xe xúc đất, biết xe monster truck to bằng con hươu cao cổ :v, rồi biết về các nhân vật Halloween để đóng kịch cùng con…

Cuối bài, mình chia sẻ 2 kênh Youtube mình subscribe để học về cách tập nói cho con và đọc sách cùng con (giai đoạn toddler), và 2 group FB nuôi con song ngữ của cộng đồng cha mẹ quốc tế. Mình không chú trọng gom quá nhiều kiến thức vì mình cũng không thể xem hết được. Mình subscribe và follow ít nhưng sẽ xem và thực hành mỗi ngày một chút một chút. Rất tiếc là chưa có thấy nguồn tiếng Việt nhiều cho các tài liệu này mà các kênh cũng không có subtitle tiếng Việt. Vậy nên càng thấy việc biết Tiếng Anh là vô cùng cần thiết các mẹ ạ!)

1) Learn with Adrienne

Đây là kênh của một Speech Therapist – kiểu chuyên viên luyện tập cho trẻ tập nói vậy, cô có các videos chỉ về cách tương tác sách cho trẻ, cách dạy trẻ nói thông qua chơi cùng trẻ, ăn cùng trẻ… mình sẽ học được cụ thể các ngôn ngữ bản địa trong một số tình huống nhất định.

2) The hidden Gem

Đây là kênh của một mẹ bỉm nuôi dạy con theo Montessori. Cô cũng là một giáo viên nên có các tips và các trò chơi hay kích thích vận động và sáng tạo cho trẻ. Cô có Instagram : https://www.instagram.com/the.way.we.play/

3) Group Raising Bilingual/Multilingual Children

Kiến thức nền về việc dạy song ngữ. Các mẹ vô lục trong kho Units í. Có website base: https://bilingualkidspot.com/

Facebook: https://www.facebook.com/groups/RaisingBilingualMultilingualChildren/announcements/

4) Group Raising a bilingual kids and Little Global Citizens

Kiến thức nền và thực tiễn về việc nuôi con song ngữ. Các mẹ lục trong announcements hoặc search các từ khóa theo nhu cầu.

https://www.facebook.com/groups/bilingualkidspot/learning_content/

Nguồn : Tổng hợp

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest
1 Comment
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
trackback

[…] trả lời chính là sự phát triển não bộ của chúng. Khả năng học ngôn ngữ và tuổi tác là hai yếu tố tỉ lệ nghịch với nhau, và trong giai đoạn phát […]