Mover.vn – Ra trường đi làm, bạn đâu cần giảng viên tiếp tục đào tạo để hoàn thành công việc của mình ở công ty. Vậy tại sao các…cầu thủ bóng đá đã ra nghề rồi mà vẫn luôn cần huấn luyện viên? Người đã được đào tạo, thậm chí đạt đến mức độ lành nghề hay chuyên gia liệu có cần tiếp tục được huấn luyện? Bác sĩ phẫu thuật Atul Gawande tại Boston, Mỹ đã nghiên cứu để tìm ra câu trả lời.

Atul Gawande là bác sĩ phẫu thuật ở Boston, Massachusts, Mỹ. Ông bắt đầu hành nghề từ năm 2003. Các bác sĩ như ông nhận được phản hồi của bệnh nhân sau những ca phẫu thuật, và Atul Gawande nhận thấy ngày càng có ít bệnh nhân phàn nàn về chất lượng các cuộc phẫu thuật do ông thực hiện. Nhưng qua một thời gian, số lượng những lời phản hồi ấy không suy chuyển gì nhiều. Chúng chỉ giảm được đến một mức độ nhất định mà thôi, đồng nghĩa với việc tay nghề của ông trong khoảng thời gian này hoàn toàn dậm chân tại chỗ. Đúng là một sự thật bàng hoàng!

Ông bắt tay vào nghiên cứu để tìm ra phương pháp làm sao để những người lành nghề có thể đạt được trình độ đột phá trong lĩnh vực của mình.

1. Hai quan điểm đào tạo: tốt nghiệp thì ngừng học & cần người dẫn lối cả khi đã ra nghề

Có 2 quan điểm về vấn đề này. Thứ nhất là quan điểm sư phạm truyền thống: đi học, hoàn thành các bậc học rồi tốt nghiệp và đi làm. Trong giai đoạn bắt tay gầy dựng sự nghiệp, người ta sẽ phải hoàn toàn tự lực cánh sinh, không còn thầy cô ở bên nữa.

“Chuyên nghiệp” trong một ngành nghề nào đó có nghĩa là đã đạt đến mức tự mình nâng cao được trình độ cho mình và kiểm soát được quá trình ấy. Các bác sĩ, luật sư, nhà khoa học, nhạc sĩ…đều tự mình rèn giũa kĩ năng cho mình bằng cách này, và phương pháp này đúng là có hiệu quả. Điển hình như Dorothy DeLay, giáo viên violin huyền thoại đã giảng dạy rất nhiều các nghệ sĩ hàng đầu như Midori, Sarah Chang, Itzhak và Perlman. Những bậc thầy violin này đều đến học cô Dorothy DeLay khi họ còn nhỏ tuổi. Dorothy DeLay chỉ dạy họ một vài năm, nhưng mấu chốt của quá trình đào tạo là dạy cho học sinh thói quen tư duy trong học tập để họ tự đứng vững trên đôi chân của mình.

trình độ đột phá#1
Atul Gawande hiện là bác sĩ, nhà nghiên cứu tại Boston, Massachusts, Mỹ.

Quan điểm này lại có vẻ trái ngược với lĩnh vực thể thao. Bác sĩ Atul Gawande đã tìm hiểu và nhận thấy quan điểm cần huấn luyện viên thể thao bắt đầu từ nước Mỹ. Ngay từ năm 1875, hai trường Harvard và Yale đã tham gia một giải đấu bóng đá. Đội Yale có thuê huấn luyện viên trưởng, đội Havard thì không. Kết quả là trong suốt 3 thập kỉ sau đó, Harvard chỉ thắng được vỏn vẹn 4 lần. Thế là, đội này cũng đi thuê huấn luyện viên! Đó là sự thật đã được chứng minh trong lĩnh vực thể thao.

2. Đâu là cái nhìn thấu đáo về trình độ đột phá trong nghề nghiệp?

Phương thức huấn luyện không ngừng trong thể thao liệu có đúng và có thể áp dụng ở các lĩnh vực khác không? Bác sĩ Atul Gawande quyết định liên lạc với Itzhak Perlman, một trong số những nghệ sĩ violin bậc thầy đã có cơ duyên được học cùng cô Dorothy DeLay.

Cuộc nói chuyện điện thoại kéo dài gần 2 tiếng đồng hồ đã hé lộ cho Atul Gawande nhiều điều.

Bác sĩ Atul Gawande hỏi nghệ sĩ Itzhak Perlman, “Sao nghệ sĩ violon lại không cần huấn luyện viên?”

Ông Itzhak Perlman đáp lại, “Tôi không rõ tại sao, nhưng thực tế là tôi luôn có huấn luyện viên đấy,”

“Vậy ư? Là ai thế?”

“À, người đó chính là …vợ tôi.”

Itzhak Perlman và vợ cùng tốt nghiệp học viện âm nhạc Juilliard danh tiếng ở New York, nhưng vợ ông đã từ bỏ công việc của mình tại dàn nhạc giao hưởng để trở thành khán giả duy nhất của ông mỗi khi ông tập luyện ở nhà, lặng lẽ quan sát ông và đưa cho ông nhiều nhận xét.

Hóa ra là sau khi ra trường và tự lực cánh sinh, chúng ta vẫn còn gặp phải rất nhiều rắc rối trong quá trình phát triển sự nghiệp. Là người trong cuộc, bạn hiếm khi nhận ra vấn đề của chính mình, và cũng khó có thể tìm ra cách tháo gỡ. Hậu quả là sau một khoảng thời gian nhất định, các kĩ năng bạn đạt được chỉ có nhiêu đó thôi, không gia tăng thêm được gì. Chúng dường như đã đạt đến ngưỡng.

3. Thử nghiệm của người trong cuộc

Bác sĩ Atul Gawande nhìn thấy mình trong câu chuyện. Đã nhiều năm trôi qua và tay nghề của ông vẫn cứ dậm chân tại chỗ, mong muốn có trình độ đột phá vẫn canh cánh trong lòng. Thế là ông quyết định sẽ thuê một chuyên gia tới phòng phẫu thuật của mình để thận trọng quan sát ông dẫu ông chẳng ưa gì việc có người chằm chằm nhìn mọi cử chỉ, hành động của mình.

Nhưng Atul Gawande không còn lựa chọn nào khác. Và chuyên gia ông tìm đến là giảng viên đại học trước đây của ông, giáo sư Bob Osteen, hiện đã nghỉ hưu.

Trong ca phẫu thuật đầu tiên có chuyên gia tới làm quan sát viên, Atul Gawande cho rằng những thao tác của mình gần như hoàn hảo, và chắc là giáo sư Bob Osteen không có nhiều nhận xét gì đâu.

Ấy thế mà giáo sư Bob Osteen kết thúc phiên quan sát với một tờ note chi chít chữ.

“À, chỉ là những lưu ý nhỏ tôi nhận thấy thôi,” giáo sư Bob Osteen cho biết.

Nhưng đó thực sự là những lưu ý “nhỏ mà có võ.”

Giáo sư Bob Osteen giảng giải, “Anh có để ý là đèn chiếu chệch khỏi vết mổ không? Và anh đã phẫu thuật nửa giờ với điều kiện ánh sáng như vậy. Thêm một điều nữa là anh thỉnh thoảnh lại nhấc khuỷu tay lên cao. Điều đó có nghĩa là anh đang không hoàn toàn kiểm soát được thao tác của mình. Khuỷu tay của bác sĩ phẫu thuật cần phải luôn luôn hạ thấp và thả lỏng hai bên sườn. Nếu anh phải cố rướn lên như thế, thì nên thay đổi dụng cụ phẫu thuật, hoặc đơn giản là thay đổi vị trí đứng.”

Bác sĩ Atul Gawande như sực tỉnh. Ông nhận ra đó thực sự là những gì một “người dẫn lối” chân chính cần làm: trở thành tai, thành mắt của bạn để giúp bạn thấy được bức tranh toàn cảnh và chi tiết những gì mình đang làm để làm điều đó tốt hơn nữa. Họ phân tích thấu đáo mọi thao tác của bạn để những thao tác ấy được rèn giũa lại và trở nên sắc bén hơn.

4. Kết quả đáng mong chờ

Sau hai tháng, bác sĩ Atul Gawande nhận thấy tay nghề của mình khởi sắc trở lại. Và sau 1 năm thì tỉ lệ bệnh nhân phàn nàn về ca mổ ông thực hiện còn giảm xuống thấp hơn nữa.

Chấp nhận sự thật là mình đang dậm chân tại chỗ trong phát triển bản thân và phải nhờ trợ giúp không phải là dễ dàng, nhất là với người đã đạt trình độ chuyên gia, nhưng kết quả ông thu được đúng là trái ngọt. Sau tất cả, ông nhận ra, điều quan trọng không phải là kĩ năng hiện tại của bạn như thế nào, mà là bạn MUỐN nâng tầm kĩ năng ấy đến đâu, và bạn có tìm được người huấn luyện như ý hay không. Trùng hợp thay, điều này cũng được bậc thầy ngành quảng cáo Paul Arden nhận định trước đó trong cuốn sách để đời của mình “It’s Not How Good You Are, It’s How Good You Want To Be” (tạm dịch: Không phải bạn giỏi thế nào, Vấn đề là bạn muốn giỏi tới đâu). Tác giả Paul Arden đã từng hỏi bạn “muốn” mình sẽ đạt trình độ như thế nào: Tạm được, tiêu chuẩn, rất giỏi, giỏi nhất trong lĩnh vực của mình, hay giỏi nhất trên phạm vi toàn cầu?

trình độ đột phá#2
Tác giả Paul Arden đồng quan điểm với bác sĩ Atul Gawande trong lĩnh vực phát triển bản thân.

Chính khát khao của bản thân sẽ giúp bạn vượt qua những ngưỡng ảo trong sự nghiệp của mình để sửa mình và trở thành phiên bản tốt hơn nữa của mình, đặc biệt là khi bạn có được người dẫn lối đúng nghĩa.

5. Ứng dụng kết quả nghiên cứu

Ngoài công việc bác sĩ phẫu thuật, Atul Gawande cũng điều hành một trung tâm chăm sóc sức khỏe có tên Ariadne Labs. Một trong những nghiên cứu ông và các cộng sự thực hiện ở đây là sức khỏe sinh sản và sức khỏe trẻ sơ sinh toàn cầu. Có được phút giây đốn ngộ trong công việc phẫu thuật của mình, ông lập tức áp dụng nó vào vấn đề nghiên cứu giảm tỉ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh trong khuôn khổ dự án hợp tác với Tổ chức Y Tế Thế giới WHO.

Trải qua thử nghiệm tại các bệnh viện sản ở Ấn Độ, đặc biệt là ở bang Uttar Pradesh, Atul Gawande cùng đội ngũ của mình đã huấn luyện khoảng 400 y tá , hộ sinh và 100 bác sĩ và nhà quản lí trong lĩnh vực y tế để đạt được kết quả nghiên cứu không ngờ. Nhờ phản ứng nhanh và chuyên nghiệp của ê-kíp đỡ đẻ có được trình độ đột phá thông qua phản hồi của các quan sát viên trong đội ngũ của bác sĩ Atul Gawande, nhiều sinh linh bé bỏng mới chào đời đã được cứu sống.

Chi tiết về thực trạng tỷ lệ trẻ sơ sinh tử vong cao và nghiên cứu của bác sĩ Atul Gawande được ông đề cập trong bài nói chuyện đầy cảm hứng của mình. Bạn có thể xem thêm tại đây:

Lời kết: Như vậy, Atul Gawande đã chỉ ra những giới hạn trong nghề nghiệp của những người đã ra nghề, thậm chí của các chuyên gia vốn chỉ là ảo. Chúng ta hoàn toàn có khả năng cải thiện chuyên môn của mình để đạt được trình độ đột phá khi bản thân mình thực sự mong muốn và gặp được những “người dẫn lối” tận tâm.

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments